Biomassa door en voor de blauwe bio-economie: duurzame materialen en innovatieve toepassingen
Biogebaseerd en duurzaam produceren vraagt aanpassingen. Niet alleen in landgebonden sectoren wordt nagedacht over een 'groenere' toekomst. Ook binnen de blauwe economie wordt continue gezocht naar duurzame materialen en innovatieve productieprocessen om de milieu- en klimaatimpact te verlagen.
Met de B2BE Facilitator hebben we de voorbije jaren ingezoomd op verschillende thema’s binnen de bio-economie, waarin zowel plantaardige als dierlijke (neven)stromen belicht werden. Maar tot nu toe heeft de B2BE zich nog niet toegespitst op de mariene sector of blauwe bio-economie en daar willen we verandering in brengen, want ook in de mariene sector liggen veel mogelijkheden voor de Vlaamse bio-economie.
Daarnaast sluit dit thema ook aan bij het stijgende Europese bewustzijn voor de promotie en de duurzame ontwikkeling van de blauwe economie. Het nieuw gelanceerde European Ocean Pact (2026), schuift 6 prioriteiten naar voor, zoals o.a. het beschermen en herstellen van de oceaangezondheid, en het versterken van onderzoek, kennis, vaardigheden en innovaties op het gebied van de blauwe economie.
Vlaamse blauwe (bio)-economie
De Vlaamse blauwe economie is een relatief kleine sector, maar desondanks biedt de zee een oneindig bassin aan natuurlijke grondstoffen die potentieel hebben voor de productie van (hoogwaardige) biogebaseerde materialen.
Zo kunnen interessante componenten uit schaaldieren (bv. chitine) ingezet worden voor verschillende biogebaseerde toepassingen zoals wondverzorging of waterfiltering. Ook vinden we in de mariene sector interessante alternatieve productiesystemen voor biomassa. Denk maar aan het kweken van macroalgen in zeeboerderijen en microalgen in fermentoren. Beide types algen bevatten vaak heel wat bestanddelen die kunnen verwerkt worden in de voedings- en gezondheidssector.
Anderzijds merken we wereldwijd een groeiende vraag naar het gebruik van biogebaseerde netten en anti-fouling methodes. Omdat deze tools bestand moeten zijn tegen de uitdagende zee omgeving, worden ze vandaag meestal gemaakt uit afgeleiden van de (fossiele) petroliumindustrie (bv. nylon, polyethyleen, polypropyleen, polyester, enz.). De B2BE Facilitator zal daarom ook inzoomen op alternatieve grondstoffen voor de productie van o.a. netten en antifoulingcoatings op basis van biomassa(rest)stromen uit land of zee.
Op deze manier willen we bijdragen aan het biobased worden van de zeevisserij en aan het verkleinen van de hoeveelheid maritiem textiel dat in de zee terecht komt.
Verder onderzoek, sensibilisering en matchmaking zijn momenteel nodig om alle stakeholders mee te krijgen in dit innovatieve verhaal.
Vlaamse visserij- en aquacultuursector in cijfers
Heb je graag wat meer achtergrond over de stand van zaken van de Vlaamse zeevisserij- en aquacultuursector? Lees dan zeker ook het Visserijrapport (2024) van het Agentschap Landbouw & Zeevisserij. Hierin wordt ingezoomd op de uitdagingen, zowel op economisch, ecologische als wetgevend vlak, waar de Vlaamse visserij voor staat. Naast de uitdagingen, schetst het rapport ook duidelijke kansen in technologische innovatie, duurzaamheid en een sterkere verankering in de voedselketen.
Bronnen
- “Biobased and/or biodegradable materials for the marine and maritime sector” - Blauwe Cluster.
- https://landbouwcijfers.vlaanderen.be/visserij/totale-visserij/aanvoer-van-vis
- https://oceans-and-fisheries.ec.europa.eu/european-ocean-pact_en
- https://www.vlaanderen.be/publ...
